Przeciwdziałanie przemocy w rodzinie Cz. I - Olsztyn Cudzoziemcy

Używamy plików cookies, aby pomóc w personalizacji treści, dostosowywać i analizować reklamy oraz zapewnić bezpieczne korzystanie ze strony. Kontynuując, wyrażasz zgodę na gromadzenie przez nas informacji. Szczegóły znajdziesz w zakładce: Polityka prywatności.

Przemoc w rodzinie jest to działanie:

  • intencjonalne i skierowane przeciwko innym członkom rodziny. Przemoc jest zamierzonym działaniem lub jego zaniechaniem, mającym na celu przejęcie całkowitej kontroli nad ofiarami,
  • naruszające prawa i dobra osobiste ofiar (prawo do nietykalności fizycznej, godności, szacunku),
  • wykorzystujące wyraźną asymetrię sił,
  • powodujące ból i cierpienie (sprawca naraża życie i zdrowie ofiar na poważne szkody, co powoduje, że ofiary mają mniejszą zdolność do samoobrony).

Źródła dysproporcji sił:

  • wiek (relacja: dziecko - dorosły, osoba w podeszłym wieku - dorosły),
  • płeć (mężczyzna - kobieta),
  • stan zdrowia,
  • różne zależności, np. kto dysponuje budżetem domowym.

Przemoc w rodzinie może przybrać różne formy:

  • przemoc fizyczna – bicie, popychanie, szarpanie, kopanie, duszenie, policzkowanie, uderzanie pięścią, rzucanie przedmiotami,
  • przemoc psychiczna – groźby, obrażanie, wyzywanie, wyśmiewanie, poniżanie w obecności innych osób, pozbawianie kontaktu z bliskimi, kontrolowanie, stałe krytykowanie,
  • przemoc seksualna – zmuszanie do współżycia, do nieakceptowanych zachowań seksualnych,
  • przemoc ekonomiczna – odmawianie dokładania się do budżetu domowego, dysponowanie bez porozumienia z partnerem/partnerką pieniędzmi ze wspólnego budżetu, zaciąganie bez porozumienia pożyczek i kredytów obciążających wspólny budżet, wymuszanie dostępu do konta współmałżonka lub utrudnianie dostępu do konta wspólnego.

Cykle przemocy

Amerykańska psycholog Leonora E. Walker badając kobiety doznające przemocy w rodzinie opisała pewne cyklicznie pojawiające się w ich związkach zdarzenia. Na cykl przemocy składają się trzy następujące po sobie fazy:

  • faza narastania napięcia,
  • faza ostrej przemocy,
  • faza miodowego miesiąca.

Faza narastania napięcia - charakteryzuje ją pojawienie się coraz więcej sytuacji konfliktowych oraz wyczuwalny wzrost napięcia w związku. Partner/partnerka staje się drażliwy, każdy drobiazg może wyprowadzić go/ją z równowagi, wyczuwalne jest spięcie i poirytowanie, swoje emocje wyładowuje na partnerce/partnerze: może ją/go poniżać, krytykować. Sprawia wrażenie, jakby nie panował/a nad swoim gniewem. Każdy szczegół jest dobrym pretekstem do wszczęcia konfliktu i awantury. W tej fazie partner/partnerka może pić więcej alkoholu, przyjmować narkotyki lub inne substancje odurzające. W reakcji na takie zachowania, jej ofiara najczęściej za wszelką cenę stara się jakoś opanować sytuację. Zaczyna przepraszać partnera/partnerkę za swoje zachowanie, uspokajać go/ją, wywiązywać się z wielką starannością ze swoich obowiązków i zachcianek partnera. Zdarza się, że u niektórych osób w tej fazie pojawia się wiele dolegliwości psychosomatycznych (brak wyjaśnienia fizycznej przyczyny dolegliwości, w których tłem przypadłości są problemy psychologiczne), tj. ból żołądka czy głowy, bezsenność, zaburzenia w rytmie oddychania, ból w klatce piersiowej, utrata apetytu. Inne osoby stają się apatyczne, przygnębione lub odwrotnie bardzo nerwowe, spięte, niespokojne. Jest to wynik narastania napięcia, które po pewnym czasie staje się nie do zniesienia.

Faza ostrej przemocy - napięcie, które narastało znajduje upust. Zachowanie sprawcy/sprawczyni przemocy staje się bardzo nieprzewidywalne, gwałtowne, często wpada w szał. Wybuchy gniewu mogą wywołać drobiazgi. Dochodzi do eksplozji zachowań agresywnych, które mogą objawiać się biciem pięściami, przedmiotami, kopaniem, grożenie bronią, duszeniem. Osoba doświadczająca przemocy ponownie stara się zrobić wszystko, żeby uspokoić partnera/partnerkę i ochronić siebie. Jednak bez względu na to, co robi: przeprasza, stara się uspokoić partnera/partnerkę, jest miła, uprzejma czy też biernie poddaje się stosowanej przemocy, nie przynosi to oczekiwanego efektu. Złość, frustracja sprawcy narastają coraz bardziej. Po zakończeniu wybuchu przemocy ofiara często jest w szoku. Odczuwa wstyd i przerażenie, jak również złość i bezradność, jest oszołomiona. Skutki przemocy mogą być różne, te fizyczne to np. podbite oko, siniaki i otarcia, wybity ząb, połamane kości, obrażenia wewnętrzne, poronienie, a nawet śmierć. Od strony psychologicznej następstwem doznawania przemocy może być apatia, depresja, a nawet samobójstwo.

Faza miodowego miesiąca - w momencie, kiedy sprawca/sprawczyni wyładował/a już swoje emocje i wie, że przekroczył/a granice, zmienia się w zupełnie inną osobę. Zaczyna przepraszać za to co zrobił/a, szczerze żałuje swojego zachowania, obiecuję że „TO” już nigdy się nie powtórzy, że nie wie zupełnie co się z nim/nią stało, starając się znaleźć zewnętrzne wytłumaczenia dla swojego zachowania. Zaczyna okazywać skruchę, ciepło i miłość. Przynosi kwiaty, prezenty, zachowuje się tak, jakby przemoc nigdy nie miała miejsca. Dba o partnerkę/partnera, spędza z nią/nim czas i utrzymuje satysfakcjonujące kontakty seksualne itp. Patrząc z zewnątrz na takie osoby można odnieść wrażenie, że są szczęśliwą, świeżo zakochaną parą.

Ważne: Faza miodowego miesiąca jednak mija i niebawem zatacza się krąg i znowu pojawia się faza narastania napięcia. Cykle takie mogą trwać przez wiele lat, przy czym zwykle skracają się fazy „miodowego miesiąca”, a wydłużają i bardziej dramatycznie przebiegają fazy narastania napięcia i gwałtownej przemocy. To co kiedyś było w fazie „miodowego miesiąca” przyjemnością, przekształca się w unikanie przykrości, bólu i cierpienia. Po pewnym czasie faza miodowego miesiąca zanika całkowicie i pozostają tylko dwie pierwsze fazy.

Udostępnij