Praca z klientem cudzoziemskim cz. III - Olsztyn Cudzoziemcy

Używamy plików cookies, aby pomóc w personalizacji treści, dostosowywać i analizować reklamy oraz zapewnić bezpieczne korzystanie ze strony. Kontynuując, wyrażasz zgodę na gromadzenie przez nas informacji. Szczegóły znajdziesz w zakładce: Polityka prywatności.

Ważne informacje na temat instytucji z punktu widzenia cudzoziemców – zakres świadczonych usług ze strony poszczególnych instytucji.

Podobnie jak Polacy, cudzoziemcy najczęściej mają do czynienia z instytucjami czy urzędami świadczącymi konkretne usługi czy pozwalającymi na załatwienie spraw codziennych. Będą to więc:

Szkoły – każde dziecko w Polsce ma prawo do edukacji, bez względu na status prawny swój i swoich rodziców. Warto wspomnieć, że dzieci cudzoziemskie potrzebują także czasem placówek wyspecjalizowanych: szkół dla dzieci głuchych, niewidomych czy z innymi niepełnosprawnościami. W rezultacie, cudzoziemcy potrzebują też pomocy Poradni Pedagogiczno-Psychologicznych i przystosowanych do swoich potrzeb metod diagnostyki i terapii. Wśród migrantów i migrantek w Polsce znacząca grupa przybywa do Polski, aby korzystać tutaj z edukacji. Cudzoziemcy korzystają w Polsce z wyższych uczelni, szkół policealnych, zawodowych, robią doktoraty.

Urzędy Pracy – gdzie cudzoziemcy mogą skorzystać z pomocy w zależności od swojego statusu prawnego.

Urzędy Skarbowe – cudzoziemcy rozliczają się z podatków, gdy pracują w Polsce. Uregulowanie zobowiązań wobec urzędu skarbowego jest też konieczne do przedłużenia legalności pobytu we wszystkich przypadkach, gdy podstawą legalizacji jest praca w Polsce.

Urzędy Gminy/Dzielnicy – cudzoziemcy korzystają np. z Urzędów Stanu Cywilnego czy wydziałów komunikacji. Potrzebują rejestrować urodzone w Polsce dzieci, zawierają śluby, potrzebują meldunku, kupują i sprzedają samochody.

Instytucje ochrony zdrowia – wszelkiego typu poradnie, szpitale i placówki ochrony zdrowia mają wśród swoich pacjentów cudzoziemców.

Z perspektywy cudzoziemców, skuteczność działania tych i innych instytucji w Polsce jest bardzo zróżnicowana, z kilku powodów:

  • Po pierwsze – nie zawsze dostęp cudzoziemców do usługi jest uregulowany prawnie. W niektórych sprawach dotyczących cudzoziemców nie ma przyjętych przepisów – prawodawca nie przewidział, że dana sytuacja będzie udziałem cudzoziemca. Na przykład – nie jest jednoznacznie określone, jaki status prawny uprawnia cudzoziemca do wnioskowania o orzeczenie o niepełnosprawności w Polsce.
  • Po drugie – na realizację przepisów w praktyce wpływa ich znajomość przez urzędników (bardzo zróżnicowana), a czasem także ich osobiste poglądy na temat migracji. Cudzoziemcy mają doświadczenie odmowy załatwienia sprawy (na przykład przyjęcia wniosku o PESEL), ponieważ urzędnik nie akceptuje obecności migrantów w Polsce.
  • Po trzecie – brak narzędzi komunikacji, nawet gdy po obu stronach jest dobra wola: kłopotem w dostępie do usług jest bariera językowa, bariera kulturowa, brak formularzy, brak narzędzi do pracy z osobą z innej kultury (na przykład testów diagnostycznych w badaniu dziecka cudzoziemskiego w poradni pedagogicznej).

Cudzoziemcom często doskwiera brak dostępu do wiedzy: jakie są ich prawa, jakie obowiązki? Kto i gdzie załatwia daną sprawę? Jakie dokumenty są potrzebne? Jak procedura będzie wyglądała? Bywa, że brak wiedzy budzi irytację i sprawia, że kontakt w urzędzie jest stresującym doświadczeniem dla obu stron.

Duże znaczenie dla cudzoziemców ma możliwość zasięgnięcia porady czy informacji w źródłach pozarządowych i nieformalnych. W środowisku migranckim wiele informacji (niestety także mylnych) jest przekazywanych metodą „z ust do ust” – i cudzoziemcy mają do tego rodzaju informacji duże zaufanie, bywa, że większe niż do informacji otrzymanej urzędowo (czasem informację niesprawdzoną otrzymują bowiem we własnym języku, a w urzędzie odczuwają barierę językową i nie są pewni pełnego zrozumienia informacji).

Istotne dla wielu cudzoziemców jest wsparcie organizacji pozarządowych – szczególnie gdy informacja w instytucjach jest niedostępna lub trudno dostępna. W Polsce działa kilkadziesiąt (ok. 30-40) organizacji pozarządowych, które udzielają pomocy cudzoziemcom. Ich działania są bardzo zróżnicowane. Typowe obszary pracy takich organizacji to informacja, pomoc prawna, wsparcie w załatwianiu codziennych spraw, nauka języka polskiego, pomoc psychologiczna, poradnictwo zawodowe i wsparcie na rynku pracy, pomoc materialna. Niektóre organizacje zapewniają wyspecjalizowane usługi, np. pomoc pielęgniarki środowiskowej, pomoc w tłumaczeniu w urzędach czy szpitalach, wsparcie w rozliczaniu podatku PIT albo szkoły rodzenia w obcych językach.

Czy tu można dopisać instytucie w województwie, przykłady. Związanych z migrantami pewnie nie ma wcale albo nie wiele, ale może znacz takie?

Wsparcie organizacji pozarządowych ma jednak dwa zasadnicze mankamenty:

  • nie jest powszechnie dostępna. Organizacje działają tylko w większych miastach, nie wszystkich.
  • sytuacja ekonomiczna, a w rezultacie systematyczność oferowanego wsparcia, są niestabilne.

Fundacje działają w oparciu o pozyskiwane dotacje i granty. W ostatnich latach nie są one dostępne w wystarczającym stopniu. Środowisko pozarządowe w efekcie traci doświadczony personel, w niektórych obszarach zakres jego wsparcia kurczy się.

Źródło:

Skrypt „Praca z klientem cudzoziemskim” Autor: Agnieszka Kosowicz

Udostępnij